|
بانک اخبار، مقالات و نرم افزارهای مهندسی محیط زیست و بهداشت محیط
|
|
|
|
||||
|
نياز روز افزون جهان
به منابع جديد انرژي بويژه در بخش حمل و نقل،
امروزه يكي از مشكلات اساسي كشورهاي توسعه يافته و در
حال توسعه است. به عبارتي اين مشكل همانند دهههاي
گذشته، تنها به كشورهاي واردكننده نفت اختصاص ندارد و
حتي توليدكنندگان بزرگ نفت از جمله كشور ما با
مشكلات متعددي در زمينه تهيه سوخت روبهروست. كمبود
يا به عبارتي كاهش ظرفيت پالايشي در جهان، يكي از
عوامل بروز اين مشكلات است اما موضوع به همين جا
ختم نميشود زيرا آلودگي ناشي از سوختهاي فسيلي و
پايانپذير بودن آنها نيز از ديگر عواملي است كه بشر
را به تلاش براي دستيابي به سوختهاي جانشين براي اين
منابع واداشته است. بيوديزل سوختي جديد و تجديدپذير است
كه استفاده از آن در بسياري از كشورهاي دنيا متداول
است. بيوديزل سوختي تجديد پذير و تجزيهپذير است كه از روغن گياهي يا چربي حيواني به دست ميآيد. اين سوخت را ميتوان براحتي با گازوئيل مخلوط و در خودروهاي گازوئيل سوز استفاده كرد. ذرات معلق و هيدروكربنهاي نسوخته كه از اگزوز خودروهاي ديزلي خارج ميشوند، سمي و سرطانزا هستند و تهديدي براي سلامت انسانها به شمار ميآيند. اين در شرايطي است كه نتايج مثبت استفاده از بيوديزل در كاهش سميت و آلودگي هوا از سوي ارگانها و سازمانهاي معتبر جهاني تاييد شده است. براي مثال، گياه سويا دياكسيد كربن هوا را جذب ميكند و پس از استخراج روغن از دانههاي سويا، به بيوديزل تبديل ميشود. سوختن اين ماده، دياكسيد كربن توليد ميكند و دياكسيد كربن توليد شده به وسيله گياهي كه سوخت از آن تهيه شده است، باز جذب ميشود. اين چرخه هيچ دياكسيد كربني وارد طبيعت نميكند و نتايج تحقيقات نشان داده است كه اگر 20 درصد باك خودرو را با بيوديزل پر كنيم، هيچ نيازي به تغيير سيستم احتراق يا تغيير قطعات خودروها نيست و ميتوان اين سوخت را بدون هيچ اشكالي در موتورهاي امروزي مصرف كرد. طبيعي است كه پر كردن 20 درصد از باك خودرو با اين ماده به همين مقدار از آلايندههايي مانند دياكسيد كربن، هيدروكربنها و منواكسيدكربن ميكاهد، اما درخصوص گوگرد اين مقدار حتي قابل توجهتر است؛ چنان كه گوگردي كه از اين سوخت حاصل ميشود، 15 درصد و تقريبا غيرقابل اندازهگيري است بنابراين دستكم براي كاهش گوگرد در سوخت ديزل ميتوان از مخلوط بيوديزل و گازوئيل استفاده كرد. علاوه بر اينها، استفاده از مخلوط بيوديزل و گازوئيل سبب حذف دود متراكم و سياه حاصل از سوخت خودروهاي ديزلي خواهد شد. حتي بويي كه از سوختن آن ايجاد ميشود، شبيه بوي سيبزميني سرخ كرده و ذرت بو داده است، يعني به ميزان چشمگيري بوي بد گازوئيل را كاهش ميدهد، اگر چه صد در صد حذف نميكند. بر اساس تحقيقات ما آمريكا، آلمان و مالزي از جمله كشورهايي هستند كه روي اين سوخت كار كردهاند. اين سوخت در آمريكا به عنوان يك سوخت جانشين براي موتورهاي ديزلي بشدت مطرح است و سالانه 300 ميليون گالن بيوديزل در اين كشور توليد ميشود اما با افزايش درخواست براي اين سوخت و ايجاد واحدهاي صنعتي توليد كننده، قرار است ميزان توليد اين سوخت در آمريكا به 600 ميليون گالن در سال برسد. در كشور آلمان نيز اين سوخت در بسياري از اتوبوسها استفاده ميشود. علاوه بر اين، توليد اين سوخت ميتواند بخش را نيز به تحرك وادارد، زيرا اين سوخت از روغنهاي گياهي به دست ميآيد، پس با توليد آن نياز بيشتري به كاشت دانههاي گياهي است كه به اشتغالزايي در بخش كشاورزي كمك ميكند. نكته مهم ديگر، امكان استفاده مجدد از روغنهاي گياهي سوخته براي توليد بيوديزل است. از روغنهاي سوخته كه در بسياري جاها از جمله اغذيه فروشيها به مقدار زياد استفاده و در پايان روز دور ريخته ميشوند، ميتوان در توليد بيوديزل استفاده كرد. به طور كلي سوخت بيوديزل خاصيت روانكنندگي زيادي، تقريبا دو برابر سوخت هاي معمولي، دارد كه دليل آن ويسكوزيته بالاي اين سوخت است؛ بنابر اين ميتواند سبب افزايش عمر خودرو شود. صرفهجويي در مصرف سوخت را نيز به همراه دارد. حتي با اضافه كردن حدود 2 درصد بيوديزل به نفت سفيد ميتوان خاصيت روانكنندگي آن را افزايش داد.در يك جمعبندي ميتوان گفت كه استفاده از بيوديزل سبب وابسته نشدن به سوخت ديزل حاصل از نفت خام ميشود. منابع هيدروكربوري، پايان پذير هستند كه تشكيل آنها ميليونها سال زمان برده است و ما با مصرف آنها در واقع سرمايههايي را از ميان ميبريم كه تجديدپذير نيستند حتي استفاده از مخلوط اين سوخت با گازوئيل نيز ميتواند به كاهش 20 درصدي مصرف گازوئيل منجر شود. استفاده از بيوديزل، كاهش چشمگير در ميزان آلايندهها را در پي دارد و به دليل تجزيهپذير بودن براحتي در طبيعت جذب ميشود و سميت بسيار پايين اين سوخت، كار كردن و حمل و نقل آن را آسان تر ميكند. توجه به آنچه صنعت سبز يا شيمي سبز خوانده ميشود و به كاهش آلودگي و صدمه به طبيعت كمك ميكند، امروزه در بسياري از كشورهاي جهان مورد توجه است و ما نيز نبايد در اين زمينه عقب باشيم؛ چنان كه امروزه با افزايش بهاي بنزين و ديگر فرآوردههاي نفتي، مصرف سوخت هايي كه از منابع گياهي به دست ميآيد نيز بسيار مورد توجه است. گمان ميكنم همه اينها دلايل خوبي باشند كه توجه ما را به استفاده از اين سوخت جلب كنند. دكتر باقر مهاجراني |
|||||
|
|||||