مهندسی محیط زیست

داده ها حاکي است که برف پيش از رسيدن به سطح بخار شد؛ فونيکس مشغول بررسي اين موضوع است.

ايستگاه هواشناسي تعبيه شده روي فونيکس را کانادا تهيه کرده است.

جيم وايتوي از دانشگاه يورک در تورنتو که مديريت اين ايستگاه را به عهده دارد گفت: ما در چند ماه آينده به دقت در جستجوي شواهد افتادن دانه هاي برف بر سطح مريخ خواهيم بود.

وي افزود: اين يک عامل خيلي مهم در چرخه هيدرولوژيکي مريخ، با جابه جايي آب ميان سطح و اتمسفر مريخ است.

فونيکس روز 25 مه سال جاري بر مريخ فرود آمد. اين کاوشگر که غيرسيار است حامل يک رشته ابزارها براي مطالعه ترکيب شيميايي و محيط قطبي مريخ است.

ايستگاه هواشناسي اين کاوشگر مرتبا اتمسفر، فشار و باد را در محل استقرار آن اندازه گيري مي کند.

اين ايستگاه پس از فرارسيدن فصل تابستان افزايش دما را ثبت کرده است و بعد شاهد شروع افت دما همزمان با طولاني تر شدن شب ها (ساعاتي که خورشيد پايين تر از افق مي گذراند) در آغاز زمستان بوده است.

دکتر وايتوي گفت: در دو ماه اول ماموريت، رطوبت اتمسفر به دليل تصعيد آب [يخ] از سطح و کلاهک يخي قطب درحال افزايش بود؛ و در دومين بخش ماموريت کم کم شاهد تشکيل برفک، مه و ابر بوده ايم و اين اکنون هر شب اتفاق مي افتد.

نتايج مهم ديگري که اين هفته توسط آژانس فضايي آمريکا، ناسا، منتشر شد شامل خبر شناسايي کربنات کلسيم در خاک اطراف فونيکس بود. اين ماده در کره زمين از عناصر اصلي تشکيل سنگ آهک است.

فونيکس همچنين موفق به يافتن ذراتي شد که احتمالا داراي خواص نوعي خاک رس هستند.

اهميت کشف اين دو ماده معدني اين است که فقط در حضور آب مايع شکل مي گيرند.

مدارگردهاي مريخ قبلا چنين موادي را در ساير بخش هاي مريخ رديابي کرده بودند اما تنها در قسمت هايي که شواهد آشکاري از جاري شدن آب وجود دارد. تفاوت در مورد محل فرود فونيکس اين است که در دشتي باز قرار گرفته که فاقد هر گونه مشخصه ژئولوژيکي است که در اثر جريان آب شکل گرفته باشد.

بيل بوينتون از دانشگاه آريزونا و از دانشمندان ماموريت فونيکس گفت: با اين فرض که ما واقعا براي تشکيل اين کربنات ها به آب نياز داريم - که به نظر فرض درستي مي آيد - در آن صورت اين يافته نشان مي دهد که زماني در گذشته آب ساکن (در اين منطقه) وجود داشته است.

او افزود: ممکن است که يخي که آنجاست [درست در زير سطح] در همان جاي اوليه ذوب شده باشد و درست در همان نقطه باقي مانده باشد و واکنش (تشکيل کربنات) آنجا اتفاق افتاده باشد.

ماموريت فونيکس قرار بود اصلا تنها 90 روز مريخي به طول انجامد اما اين ماموريت اکنون براي مدتي بي پايان تمديد شده است، نه اينکه مهندسان انتظار ادامه حيات کاوشگر براي مدتي طولاني را داشته باشند.

اين کاوشگر اکنون انرژي خورشيدي کمتري جذب مي کند و بايد براي گرم نگاه داشتن سيستم هايش انرژي بيشتري صرف کند.

همچنين انتظار مي رود توانايي فونيکس براي جمع آوري نور خورشيد نيز به شدت مخدوش شود که اين امر ناشي از نشستن دي اکسيد کربن بر صفحات خورشيدي است.

با پيش بيني‌هاي کنوني اين کاوشگر احتمالا در پايان نوامبر يا اوايل دسامبر از کار خواهد افتاد.